Nobel z chemii przyznany. Tym razem dwóch laureatów

Dzień po dniu przedstawiani są zdobywcy Nagrody Nobla w kolejnych kategoriach. Do tej pory poznaliśmy zwycięzców z zakresu fizjologii lub medycyny oraz fizyki. W środę szwedzka akademia podała nazwiska naukowców docenionych za ich dokonania w dziedzinie chemii. Nobla 2021 otrzymali: Niemiec Benjamin List i Brytyjczyk David W.C. MacMillan. Każdy z nich odbierze medal, dyplom oraz połowę nagrody pieniężnej. To 10 mln koron szwedzkich (ok. 4,3 mln zł) do podziału.

List i MacMillan na to wyróżnienie zasłużyli, prowadząc badania nad „nowym, precyzyjnym narzędziem konstruowania cząsteczek: katalizy organicznej” - tak podała szwedzka akademia, tłumacząc jednocześnie, że praca naukowców miała wpływ na rozwój farmacji i jednocześnie sprawiła, że chemia stała się bardziej ekologiczna.

Naukowcy od dawna wierzyli, że dostępne są tylko dwa rodzaje katalizatorów: metale i enzymy. Niezależnie od siebie laureaci Nagrody Nobla Benjamin List i David W. C. Macmillan opracowali trzeci typ – asymetryczną katalizę organiczną.

~ komitet noblowski

Co osiągnięcia naukowców oznaczają w praktyce? W wielkim skrócie: opracowany przez nagrodzonych katalizator - jak każdy inny - przyspiesza procesy chemiczne przy np. produkcji farmaceutyków. Osiągnięciem noblistów jest to, że znaleźli sposób, aby tym katalizatorem były cząsteczki organiczne, które po wykorzystaniu ulegną biodegradacji. To duży krok w stronę tzw. zielonej chemii, która nie szkodzi środowisku naturalnemu.

W czwartek poznamy zdobywcę Nagrody Nobla w dziedzinie literatury, dzień później zostanie ogłoszony laureat Pokojowej Nagrody Nobla, a w poniedziałek będzie przedstawiony zwycięzca w zakresie ekonomii.